SME (Small and Medium Enterprises), tức doanh nghiệp nhỏ và vừa, chiếm phần lớn số lượng doanh nghiệp và đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế.
Tuy nhiên, trước yêu cầu minh bạch phát thải và sử dụng năng lượng từ chuỗi cung ứng toàn cầu, SME đang đứng trước nhu cầu chuyển đổi sang mô hình phát triển bền vững.
Qua bài viết sau, KTG Industrial sẽ giới thiệu vai trò của hạ tầng xanh trong việc hỗ trợ SME đáp ứng tiêu chuẩn bền vững và phát triển lâu dài.
Tại sao SME phải chuyển đổi xanh ngay từ bây giờ?
Áp lực từ chuỗi cung ứng toàn cầu
Các thị trường xuất khẩu lớn như châu Âu, Mỹ và Nhật Bản đang siết chặt tiêu chuẩn ESG, buộc doanh nghiệp phải minh bạch về môi trường, xã hội và quản trị.
Vì vậy, SME muốn duy trì hợp đồng và mở rộng thị trường cần chứng minh khả năng giảm phát thải, sử dụng năng lượng hiệu quả và tuân thủ các tiêu chuẩn bền vững.
Cột mốc pháp lý quan trọng
Theo ông Hoàng Văn Hoàn thuộc Bộ Tài chính, lộ trình mới sẽ từng bước yêu cầu doanh nghiệp minh bạch thông tin tài chính liên quan đến yếu tố bền vững.
Điều này đồng nghĩa SME cần chuẩn bị sớm về hạ tầng, dữ liệu và quy trình để tránh bị gián đoạn hoạt động hoặc mất cơ hội tiếp cận vốn.
SME cần chuẩn bị dữ liệu để đáp ứng yêu cầu tài chính bền vững
Lợi thế cạnh tranh
Ngược lại, doanh nghiệp chuyển đổi xanh sớm sẽ dễ tiếp cận nguồn vốn ưu đãi, nâng cao uy tín với đối tác và tăng khả năng tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu.
Đây không chỉ là yêu cầu tuân thủ mà còn là cơ hội để SME bứt phá và phát triển bền vững trong môi trường kinh doanh mới.
Các nguồn trợ lực tài chính xanh hiện nay
Tín dụng xanh từ ngân hàng thương mại
Nhiều ngân hàng đã triển khai gói tín dụng xanh với mức lãi suất thấp hơn khoảng 1 đến 2% so với khoản vay thông thường, giúp SME giảm chi phí đầu tư.
Đồng thời, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã ban hành Thông tư 03/2022/TT-NHNN nhằm hướng dẫn quản lý rủi ro môi trường và thúc đẩy cấp tín dụng cho các dự án bền vững.
Tín dụng xanh giúp SME giảm chi phí và thúc đẩy đầu tư bền vững
Các quỹ và thị trường vốn
Ngoài nguồn vay từ ngân hàng, SME cũng có cơ hội huy động vốn thông qua trái phiếu xanh và các quỹ khí hậu từ tổ chức quốc tế.
Vậy nên, những chương trình này thường tập trung hỗ trợ các dự án tiết kiệm năng lượng, giảm phát thải và áp dụng công nghệ sạch.
Đồng thời, việc hình thành Trung tâm Tài chính quốc tế tại TP.HCM và Đà Nẵng được kỳ vọng sẽ mở rộng nguồn vốn xanh và tạo điều kiện để doanh nghiệp kết nối với nhà đầu tư toàn cầu dễ dàng hơn.
Ưu đãi từ Chính phủ
Ngoài ra, Chính phủ đang áp dụng các chính sách ưu đãi thuế và hỗ trợ thị trường cho dự án công nghệ sạch và tiết kiệm năng lượng.
Nhờ đó, SME có thêm động lực để chuyển đổi xanh và nâng cao khả năng cạnh tranh lâu dài.
Điều kiện và Quy trình để SME tiếp cận “dòng tiền xanh”
Điều kiện cần
Trước hết, SME cần có dự án cụ thể và khả thi, thay vì chỉ dừng ở ý tưởng chung. Doanh nghiệp phải chuẩn bị hợp đồng mua bán, kế hoạch dòng tiền dự kiến và các thông tin tài chính rõ ràng.
Ngoài ra, dự án cũng cần đáp ứng tiêu chí môi trường như kiểm soát phát thải, tối ưu sử dụng năng lượng và hướng đến mô hình vận hành bền vững.
Vai trò của Công nghệ số
Nhờ ứng dụng công nghệ số, SME có thể thiết lập hệ thống ghi nhận dữ liệu sản xuất và tiêu thụ năng lượng một cách rõ ràng và chính xác.
Bên cạnh đó, các nền tảng quản trị số giúp doanh nghiệp minh bạch thông tin, nâng cao độ tin cậy khi tiếp cận ngân hàng và nhà đầu tư.
Công nghệ số giúp SME minh bạch dữ liệu và tăng độ tin cậy
Quy trình thẩm định
Hiện nay, quy trình thẩm định tài chính xanh tập trung vào tính minh bạch và khả năng theo dõi tiến độ dự án.
Doanh nghiệp cần cung cấp đầy đủ dữ liệu môi trường, tài chính và kế hoạch triển khai, đồng thời tuân thủ các mốc thời gian đánh giá để nâng cao khả năng được phê duyệt vốn.
Những rào cản thường gặp và giải pháp cho SME
Rào cản
Nhiều SME vẫn thiếu nhân sự chuyên trách ESG, chưa có hệ thống dữ liệu môi trường đầy đủ và còn hạn chế về năng lực quản trị.
Điều này khiến doanh nghiệp gặp khó khăn khi chuẩn bị hồ sơ và chứng minh tính bền vững của dự án.
Giải pháp
Để khắc phục, SME cần thay đổi tư duy quản trị theo hướng minh bạch và dài hạn.
Doanh nghiệp nên tận dụng các chương trình đào tạo, hỗ trợ kỹ thuật và công cụ số hóa để hoàn thiện dữ liệu, từ đó tối ưu hồ sơ và tăng khả năng tiếp cận dòng tiền xanh.
Lời kết
Trong kỷ nguyên số, khả năng tiếp cận dòng vốn không chỉ phụ thuộc vào quy mô mà còn dựa trên mức độ minh bạch và định hướng bền vững của doanh nghiệp.
Có thể nói, SME càng chuẩn bị sớm về dữ liệu, hạ tầng và chiến lược xanh thì càng dễ nắm bắt cơ hội tài chính và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.
Tài liệu tham khảo
Đỗ Nga (2026). Trợ lực tài chính xanh cho doanh nghiệp nhỏ và vừa trong kỷ nguyên số. Chuyên trang kinh tế Việt Nam – Báo Công Thương.
